Derin Tarih Özel Sayı 6

Derin Tarih 6. özel sayısıyla İstanbul ’a mercek tutuyor.
İstanbul ’u her yerde fethetmek…
Antikçağ ’dan Latin istilasına, Bizans ’tan Osmanlıların fethine kadar İstanbul ’u çeşitli yönleri ele alındı. Fethin arka planından efsanelerine, acayip kabir taşlarından su yapılarına, elçi törenlerinden sahaflar çarşısına, Ayasofya ’nın tarihî serüveninden seyyahların gözlemlerine, hasbahçelerden şenliklere… İstanbul ’un sosyal ve siyasî tarihinden kesitler sunuldu.
Muhteşem duvar ilanı hediye!
Derin Tarih İstanbul özel sayısının yanında mükemmel bіr İstanbul posteri büyük okuyuculara hediye ediyor! Benzersiz İstanbul manzarasını doya doya izlemek isteyenler bu fırsatı sakın kaçırmasın.
BAŞKA NELER VAR?
Bizans, İstanbul fethedildiğinde Rumeli ve Anadolu ’daki
Birkaç küçük alan dışında tam anlamıyla ortadan kaldırılmıştı. Fatih, kendi deyimiyle “minik cihad”dan “büyük cihad”a geçiş yapmıştı. Ünlü tarihçi Heath W. Lowry Osmanlı rönesansını yorumluyor. .
İstanbul ’un asırlık hafızası Prof. Dr. Semavi Eyice ile konuştuk. “İstanbul ’u bize servet bırakanların estetik seviyesine maalesef ulaşamadık.”
İstanbul ’da sahabe türbeleri ve makamları Prof. Dr. Adnan Demircan ’ın kaleminden.
Sultan III. Murad ile Nalıncı Baba hikâyesini bilmeyen yoktur. Bir gün Padişah bіr rüya görür. Telaşla Sadrazamı yanına alır ve “O Kadar emrolunduk” diye molla kılığında Unkapanı ’na giderler. Derken bіr cesetle karşılaşırlar. Millet öyle de hayırla yâd etmez merhumu. Peki cenazeyi kim kaldıracaktır? Yavuz Bahadıroğlu bіr İstanbul ’un hikayesini kaleme aldı.
Efsane fısıldayan büyük kasaba İstanbul… Şehr-i İstanbul ’da kuruluşundan bugüne çoğu efsane kulaktan kulağa dolaşır. Bakalım 9 efsane hangi sırları fısıldıyor? Ferhat Aslan ’ın kaleminden İstanbul ’un efsanelerini okumaya hazırlanmış olun.
Kuruluşundan bugüne binlerce tüccarı, seyyahı, elçiyi ve sanatkârı ağırlayan İstanbul ’un güzelliğine bigâne kalamayanlar, bu şehirde geçirdikleri hatıraları tescil altına aldılar. Ümit Meriç, seyyahların aynasından yansıyan renkli dünyaların kapılarını aralıyor. ‘Şehirlerin Kraliçesi ’ne seyyah nazarlar…
Osmanlı İstanbul ’unda gündelik hayat pratikleri nasıldı? Modernleşme hareketleriyle yeni ulaşım vasıtaları ve sosyallik biçimleri âdâb-ı muâşereti nasıl etkiledi? İşte alaturka ile alafranga davranış biçimleri aralarında değişen İstanbul Fatma Tunç Yaşar ’ın kaleminden.
“İstanbul ’a kent disiplini kazandıran Mimar Sinan ’dır.” Sinan üstüne çalışmalarıyla tanınan Prof. Dr. Suphi Saatçi, İstanbul ’un stratejik derinliğinin temelinde Anadolu ’nun bulunduğunu iddia ediyor. 15 Temmuz şehidi Mustafa Cambaz ’ın son röportajı!
İstanbul ’un ilk doğumevi Demirkapı Viladethanesi ’nin hikâyesini Ayten Altıntaş satırlara taşıdı.
Yahya Kemal ’siz bіr İstanbul düşünülebilir mi? Üstadın yazı ve konferanslarıyla ortaya koyduğu “Türk İstanbul” formülünü Beşir Ayvazoğlu ’nun revnaklı üslubundan okumak bіr ayrıcalık.
Evliya Çelebi ’nin ünlü eseri Seyahatnâme ’de bіr başka ışıldar İstanbul. Çelebi ’ye kadar İstanbul ’da şehir hakkında konuşmayan hiçbіr şey yoktur: Su, taş, ağaç, misket, kuyu… Mustafa Hediye Evliya Çelebi ’yi satırlara taşıyor.
Osmanlı payitahtı siyasî merkez olmanın ötesinde entelektüel bіr alımlılık merkeziydi. Hele Sahaflar Çarşısı yaydığı kitap kokusuyla şehrin canlı kültürel ocaklarından biriydi. İsmail Erünsal bu güzide mekanın tarihine büyüteç tutuyor.
Sahaflık bіr bakıma kitapların tarihi ile iç içe geçmiş bіr yaşam şekli. İstanbul ’un kültür tarihinin ayrılmaz bіr parçası olan sahaflığı, mesleğin yaşamış duayeni İbrahim Manav ’la konuştuk. “Sahaflık İstanbul ’a en yakışan meslektir.”
Osmanlı kültüründe “miyâh-ı nefîse” ve “mâ ’-i lezîz” gibi adlarla anılan memba suları hayatın kaynağı olarak görülmüş, halkın faydalanması önemsenmiştir. Çırçır, Karakulak,
Şifa, Hünkâr, Taşdelen ve Sırmakeş gibi meşhur suların hikâyesini dinlemeye var mısınız?
Davut Hut ’un kaleminden su gibi aziz kent “İstanbul…
Elçi kabul törenleri Osmanlı Sultanları için devletin şiddet ve ihtişamını dosta düşmana göstermenin en iy i yoluydu. Ressam ve minyatürcülerin ilgisini çeken törenler nice eserle ölümsüzleştirilmişti. Bir diplomasi şehri İstanbul ’u İbrahim Yıldırım yazdı.
Prof. Dr. Sadettin Ökten İstanbul ’un ruh röntgenini çekti: “İstanbul ’da vakıf millet vardı.”
Asırlarca Doğu Roma İmparatorluğu ’nun hâkimiyetinde dinlerini rahatça yaşayamayan Yahudiler için İstanbul ’un Osmanlılar tarafından fethi bіr kurtuluş demekti. Türkler bambaşka coğrafyalardan göç eden Yahudilerin birikiminden faydalanırken, Yahudiler de kendilerine güvenli ve müreffeh bіr hayat bahşeden bіr ülkeye sığınmışlardı. Fatih ile tekrar hayat bulan Yahudilerin hikâyesini Naim Güleryüz kaleme aldı.
Şehirlerin manevi bekçileri toprak altından korumaya devam ediyorlar Dersaadet ’i… Sümbül Efendi ’den Eyüp Sultan ’a İstanbul denilince akla ilk gelen ziyaretgâhlara yelken açıyoruz. Niyazi Mısrî ’nin âhını Mustafa Hediye yazdı.
Dersaadet ’in sohbet ehli kabir taşlarını Ali Rıza Özcan kaleme aldı.
Ramazan ’ın 14 ’ünü 15 ’ine bağlayan gece Cibali ’de çıkan ve tam 65 saat süren yangın İstanbul ’un üçte birini yok etmişti. Ramazanın son günlerini büyük kasaba ahalisine zehir eden ve payitahtı bіr seyyah gibi gezip adeta her haneyi selamlayan bu öfkeli yangını, birincil kıvılcımdan küllerine değin takibe hazırlanmış mısınız? İstanbul ’un yangınlar Kemalettin Kuzucu ’nun kaleminden okumaya hazır olun!
Tarihin hafızası Prof. Dr. Semavi Eyice 10 soruda Ayasofya ’yı anlatıyor.
İstanbul ’un gördüğü en harikulade düğünü Mehmet Arslan kaleme aldı.
İstanbul tekkelerinde günlük hayat nasıldı? Muharrem Varol cevaplıyor.
Padişahın cefasını hasbahçe sefası dindirdi! Murat Yıldız ’ın kaleminden Osmanlı hasbahçeleri…
İstanbul ’da birincil balonu İngiliz Selim uçurmuştu! Mustafa Kaçar bilim tarihinin bilinmeyen bіr yüzünü açığa çıkardı.
Haremde sakal-ı şerif olduğunu biliyor muydunuz? Halil Solak ’ın kaleminden Dolmabhçe Sarayı ’nın haremi…
İstanbul ’un kendine has musikisini Türk musikisi alanındaki güzide çalışmalarıyla tanınan Savaş Barkçin ile konuştuk. Musikimizin öteki müziklerden farkları ve meşk usullerini usta bіr ağızdan dinlemek istiyorsanız buyurun sohbetimize. Barkçin: “İstanbul ’un makamı nihavend ’dir”
Mısır ’ın fethinden sonradan Mekke, Medine ve Kudüs ’e gönderilen Surre alaylarının açılış noktası olan Payitahtta bu organizasyonu hangi kurumlar yapardı? Bütün mal varlıklarını Haremeyne bağışlayan İstanbullular kimlerdi? Surre alaylarının renkli yolculuğunu Seyit Ali Kahraman kaleme aldı.
Buyurun İstanbul ’un lezzet ve sıhhat sofrasına… Tolunay Sandıkçıoğlu ’nun kaleminden İstanbul ’un yemek yemek kültürünü okumaya hazırlanmış olun!